Hoe vervang je de koolborstels van een oudere Husqvarna accu-machine?
Je Husqvarna accu-machine draait niet meer zoals vroeger? Het vermogen valt weg, hij stottert of start helemaal niet meer.
Grote kans dat de koolborstels versleten zijn. Geen paniek, dit is een van de meest voorkomende en makkelijkst zelf op te lossen problemen bij oudere accu-gereedschap. Met een paar euro aan onderdelen en een halfuurtje werk kun je jouw machine weer als nieuw laten lopen. Ik leg je precies uit hoe je dat doet.
Wat heb je nodig? (De voorbereiding)
Voordat je begint, zorg dat je alles bij de hand hebt. Zo voorkom je dat je halverwege moet stoppen.
- Nieuwe koolborstels: Specifiek voor jouw Husqvarna model. Kijk op de machine zelf naar het typenummer (bijv. "Husqvarna 36V Li-ion"). Een setje kost meestal tussen de €5 en €15.
- Setje kleine schroevendraaiers: Zowel kruiskop (PH0, PH1) als platkop.
- Punttang of een speciaal koolborstel-tangetje: Om de oude veertjes en borstels vast te pakken.
- Stofzuiger met een smalle zuigmond of een bus perslucht: Cruciaal om al het koolstofstof uit het motorhuis te verwijderen.
- Schoon, droog doekje: Om de behuizing af te nemen.
- Optioneel: een beetje fijn schuurpapier (korrel 800 of hoger): Om de commutator (het draaiende koperen deel) licht op te schuren als hij vuil is.
Tip: Leg een oude handdoek of krant neer. De koolstof die vrijkomt is fijn en zwart, dat wil je niet op je tafel of vloer.
Stap 1: Veiligheid eerst en de machine openen
Dit is de belangrijkste stap. Haal altijd eerst de accu uit de machine. Niet alleen uitzetten, maar fysiek de accie eruit klikken. Zo weet je 100% zeker dat er geen spanning op staat.
Draai de machine om en zoek de schroeven die de behuizing bij elkaar houden. Meestal zijn dit 4 tot 6 kruiskopschroeven. Draai ze los en leg ze op een vaste plek (een klein bakje is handig).
Til nu voorzichtig de bovenkant van de behuizing eraf. Soms zit hij vast met plastic klemmen, dus forceer het niet.
Kijk goed hoe de behuizing in elkaar zit, zodat je straks weet hoe je hem terug moet plaatsen. Je ziet nu de elektromotor, vaak een zwarte cilinder.
Stap 2: De oude koolborstels vinden en verwijderen
Zoek naar twee platte, rechthoekige blokjes die met een veertje tegen een draaiend koperen deel (de commutator) worden gedrukt.
Dat zijn de koolborstels. Ze zitten in geleiders, vaak vastgehouden door een klein schroefje of een klemmetje.
Maak eerst met de stofzuiger al het zichtbare zwarte stof weg. Gebruik dan de punttang om voorzichtig het veertje los te pakken en te ontspannen. Schroef nu het kleine schroefje los dat de borstel in zijn geleider klemt. Trek de oude, versleten koolborstel eruit.
Let op: hij is waarschijnlijk heel kort (minder dan 5 mm) en brokkelig.
Herhaal dit voor de tweede borstel. Maak een foto van hoe alles zat, vooral de richting waarin de borstels en de veertjes zaten. Dat is je geheugensteun, net zoals je bij het schoonmaken van de waaier van je bladblazer doet.
Stap 3: De commutator schoonmaken en inspecteren
Dit is de stap die veel mensen overslaan, maar die cruciaal is voor een lang leven van je nieuwe borstels. Kijk naar het koperen deel waar de borstels tegenaan drukken.
Zie je zwarte aanslag, groeven of een doffe, donkere kleur? Neem het droge doekje en wrijf het koper schoon. Is het echt vuil of licht geoxideerd?
Neem dan het fijne schuurpapier (korrel 800 of fijner) en schuur heel voorzichtig in de draairichting van de motor, totdat het koper weer glimt.
Gebruik hierna de stofzuiger om AL het slijpstof grondig te verwijderen. Dit is essentieel: achtergebleven stof zorgt voor extra slijtage en vonkvorming.
Stap 4: De nieuwe koolborstels plaatsen
Pak de nieuwe koolborstels erbij. Ze zijn langer dan de oude, dat hoort zo.
Plaats eerst het veertje terug in de geleider (kijk goed naar je foto!). Schuif dan de nieuwe koolborstel in de geleider, met het draadje in de juiste richting. Druk het veertje samen en zet de borstel vast met het kleine schroefje of klemmetje.
De borstel moet nu met lichte druk tegen de commutator rusten. Herhaal dit voor de tweede borstel.
Controleer of beide borstels vrij kunnen bewegen in hun geleiders en niet vastzitten. Veelgemaakte fout: Het veertje verkeerd om plaatsen, waardoor het geen druk zet op de borstel. De borstel moet altijd door het veertje tegen de commutator worden geduwd.
Stap 5: Alles terug in elkaar zetten en testen
Leg de bovenkant van de behuizing weer terug. Druk eventuele plastic klemmen voorzichtig vast en schroef de schroeven terug.
Begin met de schroeven tegenover elkaar vast te draaien, zoals bij een autowiel, om de behuizing gelijkmatig te sluiten. Draai ze stevig aan, maar niet te krachtig – het is plastic.
Klik de accu er weer in. Mocht je hulp nodig hebben bij dit proces, bekijk dan onze Husqvarna Automower accu vervangen doe-het-zelf handleiding. Zet de machine eerst even kort aan zonder belasting (dus niet in het hout of gras zetten). Je hoort een helder, egaal geluid zonder haperingen. Dat is een goed teken.
Test hem dan voorzichtig op een stuk hout of een tak. Je zou een duidelijk verschil in vermogen moeten merken ten opzichte van voor de reparatie.
Verificatie-checklist: Is je reparatie geslaagd?
Loop deze lijst even na voordat je de machine weer intensief gebruikt:
- Accu is verwijderd tijdens de hele reparatie.
- Alle koolstofstof is grondig uit het motorhuis verwijderd.
- De commutator is schoon en glanzend (geen zwarte aanslag).
- Beide nieuwe koolborstels zijn stevig vastgezet en worden door het veertje tegen de commutator gedrukt.
- De behuizing is netjes gesloten en alle schroeven zitten vast.
- Bij een test zonder belasting klinkt de motor egaal en zonder gestotter.
- De machine levert weer het normale vermogen bij gebruik.
Gefeliciteerd! Je hebt zojuist je Husqvarna een tweede leven gegeven voor minder dan een tientje. Mocht je in de toekomst de startknop van je Husqvarna 120i vervangen, dan weet je nu dat je dit eenvoudig zelf kunt doen.